VS creëert 165.000 banen in oktober; werkloosheid daalt naar 4,1% terwijl Fed decemberverhoging voor ogen heeft

De Amerikaanse economie creëerde in oktober 165.000 banen, boven de verwachtingen van economen, en verlengde het patroon van een 'laag-instroom, laag-uitstroom' arbeidsmarkt gekenmerkt door trage aanwerving maar minimale ontslagen. De werkloosheid zakte naar 4,1% terwijl de jaarlijke loongroei van 3,1% achterblijft bij de inflatie van 3,7% in september, wat de verwachtingen voor een renteverhoging door de Federal Reserve in december bevestigt.

Octobers loondetails en herziene cijfers

Het Bureau of Labor Statistics rapporteerde dat de banengroei geconcentreerd was in gezondheidszorg, transport, opslag en productie. De initiële cijfers voor augustus en september werden samen met 84.000 banen opwaarts herzien, wat wijst op een sterker onderliggend momentum dan eerder geschat. De werkloosheid daalde naar 4,1% van 4,2%, terwijl de arbeidsdeelname stabiel bleef.

Gemiddelde uurlonen stegen 3,1% op jaarbasis, een bescheiden versnelling ten opzichte van de voorgaande maand, maar onvoldoende om de gejaardelde inflatie van 3,7% in september te overstijgen. Dit markeert de voortzetting van een langdurige periode waarin reële lonen zijn gekoeld, wat de aankoopkracht van huishoudens voor essentiële goederen als benzine en boodschappen onder druk zet.

Ontslagcijfers bevestigen 'laag-uitstroom'-dynamiek

Losse data bevestigden de 'laag-uitstroom'-karakteristiek. Het BLS rapporteerde dat ontslagen in september zakten naar het laagste niveau in 18 maanden, terwijl uitplaatsingsbureau Challenger, Gray & Christmas net onder de 44.000 banenverliezen in oktober registreerde — een daling van 71% ten opzichte van oktober 2025. Deze schaarste aan ontslagen verklaart waarom de werkloosheid historisch laag blijft ondanks ondertrend aanwerving.

Fed-beleidstraject en marktreactie

De Federal Reserve verhogde de rente in september naar een bandwidth van 3,75%-4,00%, de eerste verhoging sinds 2023, en hield de rente ongewijzigd op de oktobervergadering. Gezien de arbeidsmarkt geen betekenisvolle verslechtering vertoont en kerninflatie persistent is, verwachten economen wijdverspreid een stijging van 25 basispunten op de decembervergadering van het FOMC. Financiële markten zijn volatiel: de Nasdaq Composite ontkwam kortstondig aan correctiegebied midden in de week voordat hij weer zakte onder de drempel van 10% daling, wat de angst van beleggers weerspiegelt over het snijvlak van restrictief geldbeleid en hoge AI-investeringen.

Politieke context en consumentendruk

Het rapport komt dagen na de tussentijdse verkiezingen die de democratische controle over het Congres versterkten. Heather Long, chef-econoom bij Navy Federal Credit Union, stelde: 'Amerikanen leverden een duidelijke oordeel in de tussentijdse verkiezingen dat de huidige economie mensen financieel uitput en het moeilijk maakt om rond te komen, laat staan vooruit te gaan. De arbeidsmarkt is een goed voorbeeld van waarom mensen gefrustreerd zijn.' Benzineprijzen liggen gemiddeld $1 per gallon hoger dan een jaar geleden door het conflict in het Midden-Oosten, terwijl diesel — cruciaal voor supply chain logistiek — 60% boven pre-oorlogsniveaus blijft.

Uitblik: decemberbeslissing en data-afhankelijkheid

De FOMC-vergadering op 13 en 14 december is de volgende cruciale mijlpaal. Beleidsmakers beschikken dan over de november CPI (11 december) en banenrapporten (6 december). Sleutelvariabelen zijn of de loongroei weer versnelt, of productiebanen zich handhaven midden in hoge leningskosten, en of energieprijsschokken door het Iraanse conflict doordringen naar kerninflatie in diensten. Tenzij de arbeidsmarkt scherp verslechtert, blijft de restrictieve beleidsbias ingravereerd.